Ciekawostka

"Znak firmowy" rezerwatu "Sokole Góry" to całoroczny kolorowy dywan z liści bukowych, szczególnie piękny w październiku.


Rezerwat Sokole Góry

Sokole Góry to największy rezerwat przyrody znajdujący się na terenie Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej.

Nazwa nadana przez miejscową ludność pozwala sądzić, że na wzgórzach tych były kiedyś gniazda sokołów. Do niedawna zamieszkiwały go również rzadkie w Polsce puchacze, o czym świadczy, m.in. nazwa skały Puchacz stanowiącej wschodni kraniec Sokolich Gór.

Sokole Góry składają się z dziesięciu kopulastych wzniesień i skalistych masywów, tworzących rodzaj gniazda górskiego, wzniesionego przeciętnie z ok. 100 m nad okoliczny teren (ok. 400 m n.p.m.). Z zachodu na wschód idą kolejno: Sokolica - grzbiet o długości około 1 km, jego południowo-wschodnia odnoga nosi nazwę Nowej Setki; Kamienna Góra - niskie, odosobnione wzniesienie na południe od Sokolej; Pustelnica - najwyższa część pasemka z wieżą triangulacyjną na szczycie 400 m n.p.m. (w północno-zachodniej odnodze góry znajduje się kilka jaskiń, południowa odnoga to Stare Setki); Puchacz; Knieja - na północ od Puchacza, już poza terenem rezerwatu; Donica - na południe od Puchacza, ale dużo niższa; Karzełek; Jodłowa Góra - południowo-wschodni cypel Donicy.

W Sokolich Górach znajduje się kilkanaście jaskiń, z których najsłynniejsze to jaskinie: Maurycego, Pod Sokolą Górą, Studnisko, Olsztyńska, Wszystkich Świętych i Koralowa. Wyższe partie rezerwatu to naturalny las bukowy. Pojedyncze drzewa modrzewia polskiego osiągają wiek 150 lat. W poszyciu i runie rosną storczyki (gniennik leśny, żłobik koralowy, lilia złotogłów), pod Knieją rośnie też chroniony krzew - kłokoczka południowa. Zwierzęta: wiewiórka, kuna leśna, sarna, dzik, lis, dzięcioły, jastrzębie gołębiarze, makolągwy, myszołowy, padalec, gniewosz plamisty. Odkryto tu osiem gatunków nietoperzy m.in.: nocek Natterera i nocek orzęsiony. Rezerwat ten jest również ostoją nielicznie występujących w kraju ptaków lelków kozodojów.

Zdjęcia



Rezerwat Zielona Góra

Rezerwat Przyrody "Zielona Góra" - utworzony na powierzchni 19,6 ha w pobliżu wsi Kusięta w 1953 r. Obejmuje on swoim obszarem porośnięte lasem liściastym (głównie bukowym) i roślinnością murawowo-zaroślową - wapienne wzgórze, skrywające w swoim masywie, ciekawą, bogatą w nacieki jaskinię.

Zielona Góra bujno porośnięta lasem, wznosząca się na wysokość 330 metrów n.p.m., zwana była dawniej Gołą Skałką, może to sugerować że drzewostan ją porastający nie jest zbyt stary. Jednak znajdziemy tutaj dość sporawe dęby przeczące tej teorii. Rosną one głównie u podnóża góry, przy czerwonym szlaku "Orlich Gniazd" - od strony Częstochowy. Tam też często można zauważyć ślady żerowania dzików w postaci zrytej ściółki i ziemi. Bardzo często występują tutaj także sarny i lisy a jak się nam poszczęści to zobaczymy także borsuka albo beznogą jaszczurkę - padalca.

Górne partie wzgórza porasta głównie buczyna karpacka oraz dąb szypułkowy a w runie spotkamy miedzy innymi: marzankę wonną, groszek wiosenny, wawrzynek wilczełyko, śnieżynkę przebiśnieg, konwalię majową. U podnóża rośnie przeważnie sosna z domieszką dębu.

Walory rezerwatu Zielona Góra to nie tylko flora i fauna ale także przyroda nieożywiona. Szczyt zbudowany jest z potężnej skały wapiennej, która pochylona od południa tworzy stok o dość łagodnym nachyleniu a od strony północnej kończy się kilkunastometrowym urwiskiem. Rozpościera się tu rozległa panorama na okoliczne, zalesione wzgórza oraz na dalsze, głownie płaskie, północne tereny mało mające wspólnego z jurajskim krajobrazem.

Na północny-zachód od szczytu możemy natknąć się na ciekawą skałę przypominający swoim kształtem kowadło czy grzyba. Właśnie od tego podobieństwa została ona nazwana "Diabelskim Kowadłem".

Na uwagę zasługuje tutaj także leżąca nieopodal szlaku jaskinia "W Zielonej Górze" (150 m długości, 9 głebokości). W jej wnętrzu napotkamy tak duże ilości kolumn naciekowych (stalagnatów), że w niektórych miejscach tworzą one zwarte ściany przez które można się przedostać tylko przez niewielkie szpary. Dzięki temu że tak bogata szata naciekowa zbudowana jest z drobnokrystalicznego kalcytu, nie podzieliła ona losu innych jaskiń tego regionu, które zniszczyli szpaciarze. W pólnocno-wschodniej skalistej części wzgórza napotkamy niewielkie, jasne schronisko skalne, sukcesywnie niszczone przez rozpalanie ognisk i mazanie sprayami po ścianach.

Przy północno-wschodnim podnóżu Zielonej Góry napotkamy dawny nasyp linii kolejowej która po wybudowaniu huty została przeniesiona na drugą stronę wzgórza. Prowadzi tamtędy czerwony szlak rowerowy. Tuż przez wjazdem do lasu stoi zagroda z budynkiem mieszkalnym, przebudowany w latach 2005-2006. Była to niegdyś budką dróżnika, obecnie nawet w najmniejszym stopniu nie przypominająca dawnej budowli z pruskiej cegły.

Zdjęcia